આપણે ઘરે, ઉદ્યોગમાં અને ઓટોમોબાઇલો ચલાવવા માટે વિવિધ ઉપયોગો માટે વિવિધ જેવા જેવા ઇન્ધન ઉપયોગ કરીએ છીએ. તમે તમારા ઘરે ઉપયોગમાં લીધેલા કેટલાક ઇન્ધનનું નામ કરી શકો છો? વ્યાપાર અને ઉદ્યોગમાં ઉપયોગમાં લીધા કેટલાક ઇન્ધનનું નામ કરો. ઓટોમોબાઇલો ચલાવવા માટે કઈ ઇન્ધન ઉપયોગ થાય છે? તમારી યાદીમાં ગાયની ચૂડા, કાગળ, કાંસુ, કાંસાનો કાંચ, પેટ્રોલ, ડિઝલ, સંકુચિત પ્રાકૃતિક ગેસ (CNG) વગેરે જેવા ઇન્ધનનો સમાવેશ થશે.

તમે કેન્દ્રની જ્વાલા જ્વાળાને જ્વાળવાનું પણ પરિચિત છો. કેન્દ્રની જ્વાલાની જ્વાળા અને કાંસાની જ્વાળામાં કઈ ફરક છે? કદાચ તમે સાચું મહત્વ પકડી શક્યા છો: કેન્દ્રની જ્વાલા જ્વાલાથી જ્વાળે છે તોહર કાંસુ જ્વાળતું નથી. એમજેવું જ છે કે તમે અનેક અન્ય દસ્તાવેજો પણ જ્વાલાથી જ્વાળતા નથી મળીશે. જ્વાળાની રસાયણી પ્રક્રિયા અને આ પ્રક્રિયા દરમિયાન જોવામાં આવતી જ્વાલાના પ્રકારોનું અભ્યાસ કરીએ.

4.1 જ્વાળા શું છે?

ક્લાસ સીતાંની સ્તરે કરેલી મેગ્નેઝિયમ પટ્ટાની જ્વાળા કરવાની પ્રવૃત્તિને યાદ કરો. અમે શીખ્યા કે મેગ્નેઝિયમ જ્વાળે છે તેવી મેગ્નેઝિયમ ઑક્સાઇડ બનાવીને તથા તાપમાં અને આલોકમાં ઉત્પાદન કરે છે (ચિત્ર 4.1).

અમે કાંચની ટૂંકી બાંધીને એવી પણ પ્રવૃત્તિ કરી શકીએ છીએ. તે ટૂંકીને જ્યારે તમારી હાથમાં જ્વાલાની કેન્દ્રની જ્વાલા અથવા બન્સન બર્નરની જ્વાલાને લગાવી છે ત્યારે તમે શું જોવા મળે છો?

અમે મળીએ છીએ કે કાંચ હવામાં જ્વાળે છે. અમે જાણીએ છીએ કે કાંસુ પણ હવામાં જ્વાળે છે તેવો કારબોક્સ ઉત્પાદન કરીને, તાપમાં અને આલોકમાં.

ચિત્ર 4.1 : મેગ્નેઝિયમની જ્વાળા

જ્યારે એક દસ્તાવેજ ઓક્સિજન સાથે પ્રતિક્રિયા કરે છે ત્યારે તાપ પૂરો પાડતી રસાયણી પ્રક્રિયા કરે છે. જ્વાળાને કરતાં જ્વાળા કરનારો દસ્તાવેજ કરે છે. તેને પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તેને પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશીલ કરે છે. તે પ્રજ્વલનશી