12.1 ਪਰਿਆਪਤੀ

ਸਮਮਿਤੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜੀਓਮੈਟਰੀਕ ਸਿਧਾਂਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕਿਸਮ ਦੀ ਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੱਭਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਲਾਕਾਰਾਂ, ਪੇਸ਼ੇਬੰਦਾਂ, ਕੱਪੜੇ ਜਾਂ ਕੁੱਲ੍ਹੇ ਦੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰਾਂ, ਕੋਚ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ, ਵਾਸਤੁਸ਼ਿਲਪੀਆਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਹੋਰ ਲੋਕ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀ ਵਿਚਾਰਸ਼ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮਿੱਠੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ, ਫੁੱਲ, ਵ੃ਕਸ ਦੇ ਪਤੇ, ਧਾਰਮਿਕ ਚਿੰਨ੍ਹ, ਰੁੱਗਾਂ ਅਤੇ ਹੈੱਡਕੰਡਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਹਰ ਥਾਂ ਸਮਮਿਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਲੱਭ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਤੁਸੀਂ ਪਿਛਲੇ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਲਾਈਨ ਸਮਮਿਤੀ ਦਾ ਕੁਝ ਹੀ ਅਰਥ ਪਾ ਕੇ ਆ ਚੁੱਕੇ ਹੋ।

ਜੇ ਕੋਈ ਤਸਵੀਰ ਇੱਕ ਲਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਮਿਤ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਲਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਫੜਨ ਨਾਲ ਤਸਵੀਰ ਦੇ ਦੋ ਭਾਗ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦੇ ਹੋਣਗੇ।

ਇਹਨਾਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਿਤਾਬਕਾਰਾਂ ਨਾਲ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।

ਆਪਣੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਡਿਜ਼ਾਈਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ (ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਐਕਸਿਸਆਂ) ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਮਿਲੇਗਾ।

ਸਮਮਿਤੀ ਬਾਰੇ ਸਾਡੇ ਵਿਚਾਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧੀਆ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਹੁਣ ਚਲੋ। ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਜਾਂਚੋ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਡੌਟੇਡ ਲਾਈਨਾਂ ਨਾਲ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। [ਚਿੱਤਰ 12.1 (i) ਤੋਂ (iv)]

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_5PEMdnuXxbsbGY8dnLZyUqElLfLLtDw27abCLwZo_K8_original_fullsize_png.jpg"/">

12.2 ਰੱਬੀਆਂ ਗੋਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ

ਤੁਸੀਂ ਜਾਣਦੇ ਹੋ ਕਿ ਗੋਲਾਂ ਇੱਕ ਬੰਦ ਤਸਵੀਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਈ ਲੀਨ ਸੈਮੈਂਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਾਲੀਆਂ ਲੀਨ ਸੈਮੈਂਟਾਂ ਨਾਲ ਬਣੀ ਗੋਲਾਂ ਤਿੰਨ ਹੈ। (ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਗੋਲਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹੋ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਘੱਟ ਲੀਨ ਸੈਮੈਂਟਾਂ ਹੋਣ? ਇਸ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ)।

ਜੇ ਕੋਈ ਗੋਲਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਈਡਾਂ ਸਮਾਨ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕੋਣ ਸਮਾਨ ਮਾਪ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਗੋਲਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਤ੍ਰਿਕੋਣ ਇੱਕ ਤਿੰਨ ਸਾਈਡਾਂ ਵਾਲੀ ਰੱਬੀਆਂ ਗੋਲਾਂ ਹੈ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਚਾਰ ਸਾਈਡਾਂ ਵਾਲੀ ਰੱਬੀਆਂ ਗੋਲਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ?

ਤ੍ਰਿਕੋਣ ਰੱਬੀਆਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੀਆਂ ਹਰੇਕ ਸਾਈਡ ਸਮਾਨ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹਰੇਕ ਕੋਣ ਦੀ ਮਾਪ $60^{\circ}$ ਹੈ (ਚਿੱਤਰ 12.2)।

ਚਿੱਤਰ 12.2

ਵਰਗ ਵੀ ਰੱਬੀਆਂ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਾਈਡਾਂ ਸਮਾਨ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹਰੇਕ ਕੋਣ ਇੱਕ ਲਾਈਨਾਂ ਕੋਣ ਹੈ (ਅਰਥਾਤ, $90^{\circ}$)। ਇਸ ਦੇ ਡਾਈਅਗੋਨਲ ਇੱਕ ਦੂਸਰੇ ਦੇ ਨਾਲ ਲੰਬ ਅਤੇ ਅੰਡੇਰਵਿਸ਼ਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ (ਚਿੱਤਰ 12.3)।

ਚਿੱਤਰ 12.3

ਜੇ ਕੋਈ ਪੇਂਟਾਗਨ ਰੱਬੀਆਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਦੀਆਂ ਸਾਈਡਾਂ ਸਮਾਨ ਲੰਬਾਈ ਵਿੱਚ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਾਣਗੇ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਹਰੇਕ ਕੋਣ ਦੀ ਮਾਪ $108^{\circ}$ ਹੈ (ਚਿੱਤਰ 12.4)।

ਚਿੱਤਰ 12.4

ਚਿੱਤਰ 12.5

ਇੱਕ ਰੱਬੀਆਂ ਹੈਕਸਾਗਨ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਸਾਈਡਾਂ ਸਮਾਨ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਹਰੇਕ ਕੋਣ ਦੀ ਮਾਪ $120^{\circ}$ ਹੈ। ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਜਾਣਗੇ (ਚਿੱਤਰ 12.5)।

ਰੱਬੀਆਂ ਗੋਲਾਂ ਸਮਮਿਤ ਤਸਵੀਰਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਰੂਸ਼ਦਾਰ ਹਨ,

ਹਰੇਕ ਰੱਬੀਆਂ ਗੋਲਾਂ ਦੀ ਸਾਈਡਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਰਗ ਦੀ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਹੈ [ਚਿੱਤਰ 12.6 (i) - (iv)]। ਤੁਸੀਂ ਕਹਿ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਹਨ।

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_lwsT35vJlHVtS5QNUpiQqnK-Kv-LXAry5UQ_WwoiYYA_original_fullsize_png.jpg"/">

ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤੁਸੀਂ ਕਾਗੜੂ ਫੜਨ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਂਚ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਚਲੋ!

ਲਾਈਨ ਸਮਮਿਤੀ ਦਾ ਅਰਥ ਇੱਕ ਮਿਰਰ ਪਰਫੈਕਸ਼ਨ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡੀ ਸੰਬੰਧਤਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਜੇ ਕੋਈ ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਇੱਕ ਭਾਗ ਦੂਸਰੇ ਭਾਗ ਦਾ ਮਿਰਰ ਛਾਪ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਲਾਈਨ ਸਮਮਿਤ ਹੈ (ਚਿੱਤਰ 12.7)। ਇਸ ਲਈ, ਇੱਕ ਮਿਰਰ ਲਾਈਨ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ (ਚਿੱਤਰ 12.8)।

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_oQWzRaRG0QV1qUYb37ZwKbaa50y3T0xal0W6ZFITTI0_original_fullsize_png.jpg"/">

ਤਸਵੀਰ ਸਮਾਨ ਹੈ, ਪਰ ਦੂਸਰੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ!

ਇਸ ਪੰਚਿੰਗ ਖੇਡ ਨੂੰ ਖੇਡੋ!

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_bWbudzT0IRun_YpPVT-x5uIchdD5k2JdUgj6VIPrxzo_original_fullsize_png.jpg"/">

ਫੜਨ ਇੱਕ ਲਾਈਨ (ਜਾਂ ਐਕਸਿਸ) ਹੈ ਜੋ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀ ਲਾਈਨ ਹੈ। ਫੜੇ ਹੋਏ ਕਾਗੜੂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਥਾਨਾਂ ਉੱਤੇ ਪੰਚਿੰਗਾਂ ਅਤੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰੋ (ਚਿੱਤਰ 12.10)।

ਅਭਿਯਾਨ 12.1

1. ਪੰਚਿੰਗ ਹੋਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਨਕਲ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਲਈ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਐਕਸਿਸਾਂ ਲੱਭੋ:

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_QYnt6tcpf8iK1pJs7tSyVHhkdz-9uBHzMR_lHDNauHE_original_fullsize_png.jpg"/">

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_HC1wCBl73Tni-p7doV525sS4xMATgDch_QVQMht1ZVQ_original_fullsize_png.jpg"/">

2. ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦੂਸਰੇ ਹੌਲੀ ਲੱਭੋ:

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_vOWYZ45BDrpEtl4mYQgRHpZzn30nZiExssCOhVBZPKw_original_fullsize_png.jpg"/">

3. ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਮਿਰਰ ਲਾਈਨ (ਅਰਥਾਤ, ਸਮਮਿਤੀ ਦੀ ਲਾਈਨ) ਇੱਕ ਡੌਟੇਡ ਲਾਈਨ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹਰੇਕ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਡੌਟੇਡ (ਮਿਰਰ) ਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਪਰਫੈਕਸ਼ਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰੋ। (ਤੁਸੀਂ ਹੋਰ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਕਿ ਡੌਟੇਡ ਲਾਈਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਿਰਰ ਲਗਾ ਕੇ ਮਿਰਰ ਵੇਖਣ ਲਈ ਦੇਖੋ ਅਤੇ ਛਾਪ ਲੱਭੋ)। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਪੂਰਾ ਕੀਤੀ ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਨਾਮ ਯਾਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥ ਹੋ?

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_5TedPd1k57p2gmFN2GECJQpxWMKSYeC-V43Bm6Lf7gE_original_fullsize_png.jpg"/">

4. ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਹਨ। ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਬਣੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਵਜੋਂ ਕਹਿਣ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ।

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_ZNLYpwN5C67-vJ3nHgWK-TrA6Rwd0XLPl8gTrIRkzQw_original_fullsize_png.jpg"/">

ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਰੇਕ ਤਸਵੀਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀਆਂ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰੋ, ਜੇ ਕੋਈ ਹੋਵੇ:

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_rYjOPtDq8yjaeOOKB0B4pLr8gvYZMcXBX__pGeoiYdw_original_fullsize_png.jpg"/">

<img src=“https://temp-public-img-folder.s3.amazonaws.com/sathee.prutor.images/sathee_image/https___cdn_mathpix_com_snip_images_9DaQQzKTsPAmT7WwUKdfYd181ICNUi02byaAStm1VU8_original_fullsize_png.jpg"/">

5. ਇੱਥੇ ਦਿੱਤੀ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਨਕਲ ਕਰੋ।

ਇੱਕ ਡਾਈਅਗੋਨਲ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਮਿਤੀ ਦੀ ਲਾਈਨ ਵਜੋਂ ਲੱਗਾਉਣ ਲਈ ਕੋਈ ਇੱਕ ਡਾਈਅਗੋਨਲ ਲੱਗਾਓ ਅਤੇ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਇਸ ਡਾਈਅਗੋਨਲ ਦੇ ਨਾਲ ਸਮਮਿਤ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੁਝ ਹੋਰ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱਟ ਘੱ�